văn phòng luật sư Gia Đình trả lời báo chí vụ ông Huỳnh Văn Nén ở bình thuận và cựu điều tra viên Cao Văn Hùng
văn phòng luật sư Gia Đình trả lời báo chí vụ ông Huỳnh Văn Nén ở bình thuận và cựu điều tra viên Cao Văn Hùng
văn phòng luật sư Gia Đình trả lời báo chí vụ ông Huỳnh Văn Nén ở bình thuận và cựu điều tra viên Cao Văn Hùng
1. Vụ án ông HUỳnh VănNén đã có hồi kết có hậu, tuy nhiên cũng phải đặt ra câu hỏi "trách nhiệmthuộc về ai". Luật sư đánh giá thế nào về trách nhiệm của ĐTV Cao VănHùng?
Tiếpsau vụ ông Nguyễn Thanh Chấn là vụ ông Nén, tôi cho rằng trách nhiệm ở đây khôngchỉ thuộc về một mình ông Nén mà còn là trách nhiệm của cả Cơ quan tiến hành tốtụng và người tiến hành tố tụng. Cụ thể là trách nhiệm cả cơ quan điều tra,viện kiểm sát và tòa án trong việc điều tra, truy tố và xét xử vụ án ông HuỳnhVăn Nén.
2. Trong trả lời gần đây, ông Cao Văn Hùng chorằng không phải mình ông chịu trách nhiệm, ông làm đúng quy trình. Ls bình luậngì về "lập luận này”?
Ông Hùng trả lời vậylà có cơ sở, vì khi việc điều tra, hơn nữa đây la trọng án thì không phải mộtmình ông Hùng điều tra mà còn một tập thể bao gồm nhiều tra viên được phâncông, chỉ định điều tra trong đó có cả Thủ trưởng cơ quan điều tra, phó thủtrưởng cơ quan điều tra. Bộ luật tố tụng hình sự sự đã quy định rất rõ: Điều tra viên phải chịutrách nhiệm trước pháp luật và trước Thủ trưởng Cơ quan điều tra về những hànhvi và quyết định của mình.Thủ trưởng, Phó Thủ trưởng Cơ quan điều traphải chịu trách nhiệm trước pháp luật về những hành vi và quyết định của mình.Viện trưởng, Phó Viện trưởng Viện kiểm sát phải chịu trách nhiệm trước pháp luậtvề những hành vi và quyết định của mình. Kiểm sát viên phải chịu trách nhiệmtrước pháp luật và trước Viện trưởng Viện kiểm sát về những hành vi và quyết địnhcủa mình, Chánh án, Phó Chánh án Toà án phải chịu trách nhiệm trước pháp luật vềnhững hành vi và quyết định của mình. Thẩm phán phải chịu trách nhiệm trướcpháp luật về những hành vi và quyết định của mìnhHội thẩm phải chịu trách nhiệmtrước pháp luật về những hành vi và quyết định của mình. Như vậy trách nhiệm ởđây là trách nhiệm chung của các cơ quan tiến hành tố tụng và người tiến hành tốtụng trong quá trình điều tra, truy tố và xét xử ông Nén. Tùy tính chất...củahành vi, vai trò của từng cá nhân, tổ chức ở từng giai đoạn mà phải chịu tráchnhiệm tương xứng với hành vi của mình.
3. Nhưng đến cuối bài, chính ông Hùng lại thừanhận là "quá tự tin". Trong quy định pháp luật hình sự "quá tựtin" cũng là có lỗi và vẫn bị xử lý theo pháp luật hình sự. Luật sư đánhgiá thế nào về quan điểm này?
Việc ông Hùng khôngthừa nhậnđó không phải là trách nhiệmmột mình ông là có căn cứ, bằng cách ông đưa ra nhiều luận điểm để tự bảo vệcho mình.Tuy nhiên, sau đó ông lại thừanhận do “quá tự tin” để bao bao biện cho hành vi sai trái của mình là mâu thuẫntrong lời tự bảo vệ cho mình của ông Hùng. Vô tình chung mọi người nhận ra hànhvi che trước hở sau đối với trách nhiệm của ông Hùng trong vụ án nêu trên. Việcông Hùng cho rằng mình “quá tự tin” điều đó thể hiện ông Hùng đã thừa nhận lỗicủa mình trong vụ án.
4. Ngoài ra không thể phủ nhận trách nhiệm củathủ trưởng cơ quan điều tra, vks giám sát và tòa án xét xử. Luật sư nghĩ sao vềquan điểm này?
Đúngvậy, bởi vì Thủ trưởng cơ quan điều tra Trựctiếp tổ chức và chỉ đạo các hoạt động điều tra của Cơ quan điều tra; Quyết địnhphân công Phó Thủ trưởng Cơ quan điều tra, Điều tra viên trong việc điều tra vụán hình sự; Kiểm tra các hoạt động điều tra của Phó Thủ trưởng Cơ quan điều travà Điều tra viên; Quyết định thay đổi hoặc huỷ bỏ các quyết định không có căncứ và trái pháp luật của Phó Thủ trưởng Cơ quan điều tra và Điều tra viên;phảichịu trách nhiệm trước pháp luật về những hành vi và quyết định của mình. Việntrưởng Viện kiểm sát có trách nhiệm tổ chức và chỉ đạo các hoạt động thực hành quyền công tố và kiểmsát việc tuân theo pháp luật trong hoạt động tố tụng hình sự;Quyết định phâncông Phó Viện trưởng Viện kiểm sát, Kiểm sát viên thực hành quyền công tố vàkiểm sát việc tuân theo pháp luật trong hoạt động tố tụng đối với vụ án hìnhsự;Kiểm tra các hoạt động thực hành quyền công tố và kiểm sát việc tuân theopháp luật trong hoạt động tố tụng hình sự của Phó Viện trưởng Viện kiểm sát vàKiểm sát viên;Kháng nghị theo thủ tục giám đốc thẩm, tái thẩm các bản án, quyếtđịnh đã có hiệu lực pháp luật của Toà án theo quy định của pháp luật;phảichịu trách nhiệm trước pháp luật về những hành vi và quyết định của mình.... Thẩm phán được phân công chủ tọa phiên tòa có trách nhiệm: Quyết định trả hồ sơ để điều tra bổ sung;Quyếtđịnh đưa vụ án ra xét xử; quyết định đình chỉ hoặc tạm đình chỉ vụ án Quyết định triệu tập những người cần xét hỏi đến phiên toà;Tiếnhành các hoạt động tố tụng khác thuộc thẩm quyền của Toà án theo sự phân côngcủa Chánh án Toà án.Thẩm phán phải chịu trách nhiệm trước pháp luật về nhữnghành vi và quyết định của mình....
Nhưvậy khi thấy vụ án oan sai, việc điều tra, truy tố và xét không tuân theo trìnhtự thủ tục luật định, vi phạm pháp luật thì những cơ quan tiến hành tố tụng vàngười tiến hành tố tụng trong vụ án đó vẫn phải chịu trách nhiệm. Bởi vì 1trong 3 cơ quan tố tụng là Cơ quan điều tra, Viện Kiểm Sát, Tòa án thực hiệnđúng quy định pháp luật, điều tra, truy tố, xét xử độc lập thì rất khó oan sai,bởi 1 cơ quan sai sẽ có các cơ quan còn lại giám sát...qua nhiều giai đoạn chứkhông phải chỉ một giai đoạn.
5. Mới đây, QH đã thông qua bộ luật TTHS,những nguyên tắc suy đoan vô tội, các biện pháp chống bức cung nhục hình nhưghi âm gi hình khi hỏi cung, quyền bào chữa...được nhấn mạnh. Luật sư có nghĩrằng khi Bộ luật TTHS có hiệu lực và hiệu quả giám sát tăng cao, những vụ ánoan như Huỳnh Văn Nén, Nguyễn Thanh Chấn, Lương Ngọc Phi... sẽ dần dần giảm đikhông?
Tôi cho rằng luật quyđịnh là một chuyện và trong thực tế chúng ta thực hiện đúng quy định pháp luậtkhông lại là một chuyện khác. Thực tế hiện nay trong nhiều quy định rất tiến bộnhưng trong thực tế cũng rất khó thực thi. Chẳng hạn việc cấp giấy chứng nhậnbào chữa cho luật sư trong giai đoạn tiền điều tra luật quy định rất rõ nhưngcác luật sư cũng gặp rất nhiều khó khăn khi được tiếp cận nghi can, bị can, bịcáo...để làm thủ tục mời luật sư...hay luật quy địnhrất rõ là cấm bức cung, nhục hình...nhưngthực tế vẫn diễn ra. Do vậy, quan trọng nhất là ý thức chấp hành đúng pháp luậttừ các cơ quan tiến hành tố tụng và người tiến hành tố tụng. Cần tôn trọng vànghiêm chỉnh chấp hành những quyền lợi của nghi can, bị can bị cáo mà pháp luậtđã quy định. Không nên vì thành tích, nhanh chóng phá án, khen thưởng...mà cónhững hành vi bức cung, nhục hình...gây oan sai cho bị can, bị cáo mà điển hìnhlà gần đây có nhiều vụ án oan mà nguyên nhân chính là các người bị oan đều khaibị bức cung, nhục hình...Theo tôi các cơ quan tố tụng và người tố tụng ở nướcta chưa đủ mạnh dạn áp dụng nguyên tắc suy đoán vô tội dù đây là nguyên tắc màpháp luật quy định và cho phép. Tôi hy vọng sau nhiều vụ án oan gần đây thì cáccơ quan tố tụng sẽ rút ra được nhiều bài học cho mình và sẽ làm việc chặt chẽvà nghiêm minh, giảm tình trạng bức cung, nhục hình...Chỉ khi thực hiện đượcnhững điều này mới hy vọng những vụ án oan như Huỳnh Văn Nén, Nguyễn ThanhChấn, Lương Ngọc Phi... sẽ dần dần giảm.
Câu hỏi phỏng vấn của Phóng viên Hồng Chuyên - Báo điện tử infonet.
1. Vụ án ông HUỳnh VănNén đã có hồi kết có hậu, tuy nhiên cũng phải đặt ra câu hỏi "trách nhiệmthuộc về ai". Luật sư đánh giá thế nào về trách nhiệm của ĐTV Cao VănHùng?
Tiếpsau vụ ông Nguyễn Thanh Chấn là vụ ông Nén, tôi cho rằng trách nhiệm ở đây khôngchỉ thuộc về một mình ông Nén mà còn là trách nhiệm của cả Cơ quan tiến hành tốtụng và người tiến hành tố tụng. Cụ thể là trách nhiệm cả cơ quan điều tra,viện kiểm sát và tòa án trong việc điều tra, truy tố và xét xử vụ án ông HuỳnhVăn Nén.
2. Trong trả lời gần đây, ông Cao Văn Hùng chorằng không phải mình ông chịu trách nhiệm, ông làm đúng quy trình. Ls bình luậngì về "lập luận này”?
Ông Hùng trả lời vậylà có cơ sở, vì khi việc điều tra, hơn nữa đây la trọng án thì không phải mộtmình ông Hùng điều tra mà còn một tập thể bao gồm nhiều tra viên được phâncông, chỉ định điều tra trong đó có cả Thủ trưởng cơ quan điều tra, phó thủtrưởng cơ quan điều tra. Bộ luật tố tụng hình sự sự đã quy định rất rõ: Điều tra viên phải chịutrách nhiệm trước pháp luật và trước Thủ trưởng Cơ quan điều tra về những hànhvi và quyết định của mình.Thủ trưởng, Phó Thủ trưởng Cơ quan điều traphải chịu trách nhiệm trước pháp luật về những hành vi và quyết định của mình.Viện trưởng, Phó Viện trưởng Viện kiểm sát phải chịu trách nhiệm trước pháp luậtvề những hành vi và quyết định của mình. Kiểm sát viên phải chịu trách nhiệmtrước pháp luật và trước Viện trưởng Viện kiểm sát về những hành vi và quyết địnhcủa mình, Chánh án, Phó Chánh án Toà án phải chịu trách nhiệm trước pháp luật vềnhững hành vi và quyết định của mình. Thẩm phán phải chịu trách nhiệm trướcpháp luật về những hành vi và quyết định của mìnhHội thẩm phải chịu trách nhiệmtrước pháp luật về những hành vi và quyết định của mình. Như vậy trách nhiệm ởđây là trách nhiệm chung của các cơ quan tiến hành tố tụng và người tiến hành tốtụng trong quá trình điều tra, truy tố và xét xử ông Nén. Tùy tính chất...củahành vi, vai trò của từng cá nhân, tổ chức ở từng giai đoạn mà phải chịu tráchnhiệm tương xứng với hành vi của mình.
3. Nhưng đến cuối bài, chính ông Hùng lại thừanhận là "quá tự tin". Trong quy định pháp luật hình sự "quá tựtin" cũng là có lỗi và vẫn bị xử lý theo pháp luật hình sự. Luật sư đánhgiá thế nào về quan điểm này?
Việc ông Hùng khôngthừa nhậnđó không phải là trách nhiệmmột mình ông là có căn cứ, bằng cách ông đưa ra nhiều luận điểm để tự bảo vệcho mình.Tuy nhiên, sau đó ông lại thừanhận do “quá tự tin” để bao bao biện cho hành vi sai trái của mình là mâu thuẫntrong lời tự bảo vệ cho mình của ông Hùng. Vô tình chung mọi người nhận ra hànhvi che trước hở sau đối với trách nhiệm của ông Hùng trong vụ án nêu trên. Việcông Hùng cho rằng mình “quá tự tin” điều đó thể hiện ông Hùng đã thừa nhận lỗicủa mình trong vụ án.
4. Ngoài ra không thể phủ nhận trách nhiệm củathủ trưởng cơ quan điều tra, vks giám sát và tòa án xét xử. Luật sư nghĩ sao vềquan điểm này?
Đúngvậy, bởi vì Thủ trưởng cơ quan điều tra Trựctiếp tổ chức và chỉ đạo các hoạt động điều tra của Cơ quan điều tra; Quyết địnhphân công Phó Thủ trưởng Cơ quan điều tra, Điều tra viên trong việc điều tra vụán hình sự; Kiểm tra các hoạt động điều tra của Phó Thủ trưởng Cơ quan điều travà Điều tra viên; Quyết định thay đổi hoặc huỷ bỏ các quyết định không có căncứ và trái pháp luật của Phó Thủ trưởng Cơ quan điều tra và Điều tra viên;phảichịu trách nhiệm trước pháp luật về những hành vi và quyết định của mình. Việntrưởng Viện kiểm sát có trách nhiệm tổ chức và chỉ đạo các hoạt động thực hành quyền công tố và kiểmsát việc tuân theo pháp luật trong hoạt động tố tụng hình sự;Quyết định phâncông Phó Viện trưởng Viện kiểm sát, Kiểm sát viên thực hành quyền công tố vàkiểm sát việc tuân theo pháp luật trong hoạt động tố tụng đối với vụ án hìnhsự;Kiểm tra các hoạt động thực hành quyền công tố và kiểm sát việc tuân theopháp luật trong hoạt động tố tụng hình sự của Phó Viện trưởng Viện kiểm sát vàKiểm sát viên;Kháng nghị theo thủ tục giám đốc thẩm, tái thẩm các bản án, quyếtđịnh đã có hiệu lực pháp luật của Toà án theo quy định của pháp luật;phảichịu trách nhiệm trước pháp luật về những hành vi và quyết định của mình.... Thẩm phán được phân công chủ tọa phiên tòa có trách nhiệm: Quyết định trả hồ sơ để điều tra bổ sung;Quyếtđịnh đưa vụ án ra xét xử; quyết định đình chỉ hoặc tạm đình chỉ vụ án Quyết định triệu tập những người cần xét hỏi đến phiên toà;Tiếnhành các hoạt động tố tụng khác thuộc thẩm quyền của Toà án theo sự phân côngcủa Chánh án Toà án.Thẩm phán phải chịu trách nhiệm trước pháp luật về nhữnghành vi và quyết định của mình....
Nhưvậy khi thấy vụ án oan sai, việc điều tra, truy tố và xét không tuân theo trìnhtự thủ tục luật định, vi phạm pháp luật thì những cơ quan tiến hành tố tụng vàngười tiến hành tố tụng trong vụ án đó vẫn phải chịu trách nhiệm. Bởi vì 1trong 3 cơ quan tố tụng là Cơ quan điều tra, Viện Kiểm Sát, Tòa án thực hiệnđúng quy định pháp luật, điều tra, truy tố, xét xử độc lập thì rất khó oan sai,bởi 1 cơ quan sai sẽ có các cơ quan còn lại giám sát...qua nhiều giai đoạn chứkhông phải chỉ một giai đoạn.
5. Mới đây, QH đã thông qua bộ luật TTHS,những nguyên tắc suy đoan vô tội, các biện pháp chống bức cung nhục hình nhưghi âm gi hình khi hỏi cung, quyền bào chữa...được nhấn mạnh. Luật sư có nghĩrằng khi Bộ luật TTHS có hiệu lực và hiệu quả giám sát tăng cao, những vụ ánoan như Huỳnh Văn Nén, Nguyễn Thanh Chấn, Lương Ngọc Phi... sẽ dần dần giảm đikhông?
Tôi cho rằng luật quyđịnh là một chuyện và trong thực tế chúng ta thực hiện đúng quy định pháp luậtkhông lại là một chuyện khác. Thực tế hiện nay trong nhiều quy định rất tiến bộnhưng trong thực tế cũng rất khó thực thi. Chẳng hạn việc cấp giấy chứng nhậnbào chữa cho luật sư trong giai đoạn tiền điều tra luật quy định rất rõ nhưngcác luật sư cũng gặp rất nhiều khó khăn khi được tiếp cận nghi can, bị can, bịcáo...để làm thủ tục mời luật sư...hay luật quy địnhrất rõ là cấm bức cung, nhục hình...nhưngthực tế vẫn diễn ra. Do vậy, quan trọng nhất là ý thức chấp hành đúng pháp luậttừ các cơ quan tiến hành tố tụng và người tiến hành tố tụng. Cần tôn trọng vànghiêm chỉnh chấp hành những quyền lợi của nghi can, bị can bị cáo mà pháp luậtđã quy định. Không nên vì thành tích, nhanh chóng phá án, khen thưởng...mà cónhững hành vi bức cung, nhục hình...gây oan sai cho bị can, bị cáo mà điển hìnhlà gần đây có nhiều vụ án oan mà nguyên nhân chính là các người bị oan đều khaibị bức cung, nhục hình...Theo tôi các cơ quan tố tụng và người tố tụng ở nướcta chưa đủ mạnh dạn áp dụng nguyên tắc suy đoán vô tội dù đây là nguyên tắc màpháp luật quy định và cho phép. Tôi hy vọng sau nhiều vụ án oan gần đây thì cáccơ quan tố tụng sẽ rút ra được nhiều bài học cho mình và sẽ làm việc chặt chẽvà nghiêm minh, giảm tình trạng bức cung, nhục hình...Chỉ khi thực hiện đượcnhững điều này mới hy vọng những vụ án oan như Huỳnh Văn Nén, Nguyễn ThanhChấn, Lương Ngọc Phi... sẽ dần dần giảm.
Câu hỏi phỏng vấn của Phóng viên Hồng Chuyên - Báo điện tử infonet.